"Opin Gögn" er óformlegt verkefni nokkurra áhugamanna um gagnasöfn og tækifæri sem felast í opnu aðgengi að þeim í formi nýsköpunar og þjóðarhags.
Tilgangur þessa vefsvæðis er í raun tvíþættur. Annars vegar að vekja athygli á opnum gögnum og hins vegar að safna á einn stað skrá yfir íslensk gagnasöfn, lýsa efnistökum þeirra, aðgengi, tiltaka rétthafa og hvernig leyfismálum er háttað.
Notendur vefsins geta breytt og bætt við þessa skrá og eru hvattir til að hjálpa til við uppbyggingu hennar.
Opin gögn eru gögn sem eru laus við hverskonar hindranir á aðgengi. Skilgreiningin á opnum gögnum tekur m.a. á formi gagnanna, endurnýtingarrétti og -möguleikum, gjaldtöku og hlutleysi þeirra m.t.t. stýrikerfa og annarra tæknilausna.
Á vefnum opendefinition.org má nálgast ágæta skilgreiningu á opnum gögnum. Fyrir liggja drög að íslenskri þýðingu á skilgreiningu opinna gagna
Því opnari sem gögn eru, því fjölbreyttari verða notkunarmöguleikar þeirra. Með hindrunarlausu aðgengi að gögnum úr ólíkum áttum má oft með litlum tilkostnaði sjóða saman lausnir sem engan óraði fyrir við gerð gagnanna. Þetta gildir um nánast allar gerðir gagna: Upplýsingar um fyrirtæki, landupplýsingar, orðabókarupplýsingar, flug- og aðrar ferðaáætlanir, upptökur í hljóði og mynd, textasöfn, hagtölur, vísitölur, tilraunaniðurstöður og svo mætti áfram telja.
Þannig má til dæmis nefna ótal dæmi um sniðuga birtingu landupplýsinga í kortum á Google Maps eða gerð stafsetningarleiðréttingatóla fyrir íslensku.
Umfram allt leggjum við áherslu á að gögn í eigu opinberra aðila séu opin, nema sérstakir hagsmunir, s.s. persónuverndarsjónarmið, gefi ástæðu til annars. Grundvallarhugsunin er sú að einstaklingar og fyrirtæki í landinu hafa þegar borgað fyrir gerð þessarra gagna og að þjóðhagslegt verðmæti þeirra sé líklegt til að vera meira, fái þau að blómstra í opnu aðgengi og sköpunarkrafti þeirra sem gögnin geta nýtt, en með gjaldtöku eða öðrum aðgangshindrunum.
Í tilfelli einkaaðila horfir málið öðruvísi við, en í mörgum tilfellum er raunin samt sem áður sú að vel athuguðu máli að hagsmunum fyrirtækja er best borgið með því að opna sín gögn að hluta til eða að öllu leyti.
Þannig er það t.d. ferðaþjónustuaðilum í hag að sem flestir hafi góðan aðgang að tímatöflum, opnunartímum og jafnvel bókunarstöðu og verðum. Með þeim hætti geta fleiri miðlað þessum upplýsingum og líklegara að samband og viðskipti náist við nýja viðskiptavini. Í öðrum tilfellum getur aðgengi gegn gjaldi en að öðru leyti opið hentað fyrirtækinu, t.d. ef kjarnastarfsemi þess er að safna gögnum og eftirláta öðrum að keppast um að skapa virðisauka ofan á þau. Í einhverjum tilfellum á opið aðgengi svo hreint ekki við, en þá ætti slík ákvörðun að vera tekin að vel ígrunduðu máli frekar en vera sjálfgefin af gömlum vana.